Litteratur.
Avisutklipp 2022

Til Litterturlista

INNHALD

Avisutklipp 2022

1. Feira kunstnaren Rolv Muri.
2. Lasse Tendin blir pensjonist.
3. Lenger gangvegen i Solvik.
4. Madrugada. Konsert på Hoven.
5. Sigfrid Solvik 99 år.
6. Snøskred i Kjenndalen.
7. Loen Shuttle. Nytt selskap.
8. Wilhelm sel jordbær i Loen.
9. Mats Solheim. Fotballkarrieren.
10. Sandeåsen Feriesenter. Opnar.
11. Kjenndalsbreen stabil.
12. Bussnekt til Lodalen.
13. Vegen nord for Lokyrkja.
14. Utkikkspunkt i Kjenndalen.
15. Sondre Bødal. Yrkesval.

Diverse artiklar publisert offentleg i Fjordingen og andre stader i 2022

1. Feira kunstnaren Rolv Muri
Internasjonal kunstnar og beskjeden Oldar.

Publisert i Fjordingen 8.mars.2022.

Av Berit Melheim(berit.melheim@fjordingen.no)


Rolv Muri. På heimegarden i 1991

Eg trur ikkje vi har vore klar over kor stor kunstnar han eigentleg var, sa fleire av dei vel 100 personane som møtte opp i Aldaheim søndag ettermiddag for å høyre Ove Eide sitt kjeldeforedrag i lag med musikken til Arve Henriksen.

Forfattar Ove Eide frå Sandane og musikaren Arve Henriksen frå Stryn har samarbeidd i fleire år for å gje kunsten og kunstnaren Rolv Muri større merksemd. Ove Eide skriv bok om denne store kunstnaren. Jazzmusikaren og komponisten Arve Henriksen har lete seg inspirere av bileta til Muri og laga ny musikk.

Glitrande samarbeid

Desse to presenterte kunsten og kunstnaren Rolv Muri sitt liv og virke i ord og tonar. Eit glitrande samarbeid. Dei to har knytt kontakt med familien til Muri og kunstmuseet i Førde. Fotografen Oddleiv Apneseth står for bildematerialet i boka. Også desse var representerte på samlinga i Olden søndag.

Anerkjent medan han levde

Rolv Muri og Lillehammerkunstnaren Jacob Weidemann var to store kunstnarar på same tid, men Muri hadde ikkje så sterke støttespelarar. Likevel fekk Rolv Muri oppleve at kunsten hans vart anerkjent medan han levde.

Småbrukar og kunstnar i verdsklasse

Rolv og Helga Muri overtok familiegarden på Auflem i 1948. Dei var begge kunstnarar, men Helga gav opp kunstnarlivet." Det var ikkje plass til to" , har ho fortalt. Muri fann sitt motivlandskap i vesle Olden, men kunstforma hans var av internasjonal storleik. Det er i einsemda på småbruket vårt eg har funne gullkorna og inspirasjonen, har han sagt.

Om å forstå kunst

Fridtjof Urdal frå Sogn og Fjordane kunstmuseum hadde ei lita «innføring» om å å forstå kunst. På typisk Urdal-vis sa han at det finst ikkje ein kjeft som har sett vinden, men alle har kjent den!.

Når Arve Henriksen framførte musikken sin til bildet kalla «Jord», høyrde vi lyden av hakka og spaden som trefte store steinar i veita. Muri såg ingen skilnad på Olden og New York.

Heidra på heimebane

Vi gler oss til å lese boka når den blir ferdig og vi gler oss til å høyre meir av musikken til Arve Henriksen. Publikum gav dei begge ståande applaus. Ivar Wartdal, nevø og no eigar av garden i Olden, sa til slutt at Rolv var ikkje glad i merksemd. Men å bli heidra av sine eigne på heimebane som her i Olden i dag, hadde han sett høgt!.

2. Lasse Tenden. Blir pensjonist og flygar
46 år som bussjåfør.

Publisert i Fjordingen 11.mars.2022.

Av Inge Fænn(redaksjon@fjordingen.no)


Lasse Tenden. Siste dag ved rattet etter 46 år som bussjåfør.

Måndag (7. mars 2022) på sjølve 75 årsdagen, var siste dagen som bussjåfør for Lasse Tenden. Det er norsk lov og ikkje arbeidslysta, som seier stopp.

Det er litt merkeleg. Eg får ikkje køyre buss, men eg kan framleis dundre i veg med vogntog på femti tonn til eg blir hundre. Det er ei særnorsk lov. I Sverige og Danmark får dei køyre, smiler den spreke pensjonisten. Einaste positive momentet han ser, er at det blir ikkje sovepute for busselskapa. Dei må ta rekrutteringa på alvor.

Vi sit i ein god, varm bil ved flystripa på Rise. Straks siste snøen er smelta, er han klar for å trille flyet – eit einmotors Ikarus C 42 B med plass til to, ut frå hangaren. Med mindre tid på bakken blir det meir tid i lufta.

Ekspressen bles av vegen på Dovrefjell. Etter å ha sikra at alle passasjerane var uskadde, gjekk han fram og skilta om skiltkassa til «Ikkje i rute»

46 år i bussen

Lasse Tenden vart tilsett i L/L Nordfjord og Sunnmøre Billag 20. juli 1976 og har vore ein trufast medarbeidar i 46 år.

Eg har hatt gleda av å arbeide saman med Lasse på «godsen» – dvs. Linjegods og seinare i lokal- og ekspressbuss i over 30 år. Lasse er løysingsorientert og snarrådig og har meir enn ein gong snudd utfordrande situasjonar. Ei dramatisk historie som stadig blir nemnt, er ein gong Fjordekspressen bles av vegen på Dovrefjell. Etter å ha forsikra seg om at alle passasjerane var uskadde, gjekk han fram og skilta om skiltkassa til «Ikkje i rute», fortel Karin Lunde Vinsrygg som stilte med kake på vegner av Vy då han var tilbake etter siste turen med dobbeldekkar, natt til måndag.

Lasse har køyrt mange ruter, men aller mest Trondheim-ekspressen. Buss om natta og bonde om dagen var aldri noko problem. To turar av vegen i vind og uver på Dovre, men aldri personskade.

Krevjande jobb

Det har vore triveleg, fortel Lasse og understrekar at bussjåfør er meir enn å halde i eit ratt. Det er reinhaldsjobb, og stadig meir krevjande elektronikk og knappar som ein må kjenne styringa på.

Men han har allsidig bakgrunn. Dykkar, marinejeger og fallskjermjeger står på merittlista. Klokkedykking og kaibygging.

Flyutdanning i Amerika stod på lista då faren gjekk bort. Han hadde søkt og fått plass, men som eldste mann valde han å ta ansvar for heimegarden i Loen.

Flyinteresse

Eg har alltid vore flyinteressert, fortel han og viser rundt i hangaren der flyet står. Det er det fjerde i rekka.

Som smågut kjøpte han byggesett for gyrokopter, og han var først ute med hangglider i Nordfjord. Opplæringa føregjekk i hoppbakken på Ørskogfjellet, og så var det heim og lære opp andre og skape eit miljø.

Han tok flytimar i det militære, men det vart aldri levevegen. Det var buss, kyr og gris.

Men kva om motoren stoggar, spør vi varsamt og greier ikkje å løyne at vi er litt skeptiske til å lette frå bakken med berre ein motor å lite på.

Nei, det går fint, ler Lasse. Kanskje litt dramatisk om vi er over havet, men det skal ikkje store bota til før vi kan kroke oss ned på bakken. Det er gode motorar no. Litt verre med dei første flya. Sa det stopp måtte vi ned på bakken for å reinske bensintilførselen, seier han. Han har ikkje prøvd dei nye flygingane frå Hoven, men hadde han vore nokre år yngre så hadde han prøvd.

Sjølv om det blir meir tid til hobbyen, skal han også hjelpe sonen på garden når det trengst. Det var likevel vemodig å sitje ved frukosten i Ulsteinvik å tenkje på at det var siste måltidet i sjåføruniform.

Han blir sakna, sa sjåføren som sette kursen mot Oslo med dobbeltdekkar tysdag, og han var ikkje åleine om det.

3. Lenger gangveg i Solvik

Publisert i Fjordingen 29.mars.2022.

Av Bengt Flaten(redaksjon@fjordingen.no)


BER OM LENGER GANGVEG.: F.V. HALDOR HOVE MED BORNA MARIELLE OG ARAGON, KJELL RAKE OG KÅRE RAKE, ØNSKJER AT DEN PLANLAGDE GANG- OG SYKKELVEGEN FRÅ LOEN VERT FORLENGA MINST 150 METER..

Bebuarar langs fv 60 mellom Loen og Rake ønskjer at den planlagde gang- og sykkelvegen som skal byggjast frå Loen retning Solvik vert forlenga. Ordførar Per Kjøllesdal har ikkje gode nyhende å melde tilbake.

Ved å forlenge gangvegen med 150 meter, vil dei næraste husa bli kopla til ny gang- og sykkelveg. Med 300 meter kjem ein bort til planlagt VA-anlegg. Og det manglar 700 meter for å oppfylle intensjonen i planane frå 2004, poengterer Kåre Rake, Haldor Hove og Kjell Rake.

Ordførar Per Kjøllesdal opplyser til Fjordingen at kommunen har vore i dialog med fylkeskommunen med tanke på forlenging av gang- og sykkelvegen, men utan å nå fram.

Fylkeskommunen vil ikkje byggje meir enn kva det er inngått avtale om. Årsaka til at Stryn kommune går inn med 18 millionar kroner i gang- og sykkelvegprosjektet, er at Statens vegvesen har sett rekkefølgjekrav om gang- og sykkelveg før kommunen kan byggje ut nytt bustadfelt i Solvik, seier Kjøllesdal.

Det er definitivt kommunen sitt ønske å få gangveg til Rake, slik han eigentleg er planlagt. Det er vanvittig trafikk på fv 60, særleg på sommaren. Behovet for gang- og sykkelveg er difor stort. Vi vil ikkje gje opp, sjølv om fylkeskommunen ikkje vil forlenge i denne omgang, seier Kjøllesdal.

4. Madrugada bergtok 1000 persoanerk
Konsert på Hoven.

Publisert i Fjordingen 24.mai.2022.

Av Berit Melheim(redaksjon@fjordingen.no)


INNFRIDDE: MADRUGADA INNFRIDDE, OG VEL SÅ DET, DÅ DEI HELDT KONSERT FOR KRING 1.000 PUBLIKUMMARAR PÅ HOVEN LAURDAG KVELD. FOTO: SILJE FLØTRE REED/LOEN SKYLIFT ..

Store folkemengder samla seg på Hoven laurdag til konsert med Madrugada. Det vart 1.000 menneske på 1.011 meters høgd.

Det er gått fem år sidan Loen Skylift opna på Hoven. Heile 550.000 besøkande har vore her etterpå, fortalde direktør Richard Grov då han ønskte både publikum og Madrugada velkomne til Loen og Hoven.

Sjeldan eller aldri har vi møtt så mange og så blide folk så høgt til fjells. Stemninga var høg. Folket hadde kledd seg godt. Snøen ligg fortsatt rundt anlegget og det hadde vore surt og kaldt tidlegare på dagen. I det Sivert Høyem og bandmedlemmane entra scena, stoppa duskregnet og det var bortimot vindstille.

Ein magisk og trolsk kveld

Dei opna konserten med «Help yourself to me» frå det første albumet «Industrial Silence» frå 1999. Og publikum var heilt med. Stemninga steig utover i konserten og var slik den skal vere på ein god konsertkveld. Det uvanlege var at dette skjedde tusen meter opp på eit fjell med ei spektakulær utsikt. Etterkvart som mørket kom sigande vart stemninga bortimot trolsk når ein såg landskapet rundt seg og under seg med skodde og eit og anna solglytt på fjelltoppane innimellom. Med dette som bakteppe i lag med den fengslande musikken til Madrugada, vart opplevinga stor. Absolutt ein fulltreffar.

Etter ein og ein halv time annonserte Sivert Høyem at konserten var slutt. Det ville ikkje publikum, så etter ei stund med trampeklapp kom dei inn att og avslutta med «Only when you`re gone».

– Ein magisk og trolsk kveld, sa ein publikummar.

– Sivert Høyem har ei magisk stemme, men eg sakna «Lift me», sa ei dame. Alt i alt eit band i særklasse med ein vokalist på toppnivå.

Litt jobb for å få Madrugada til Loen

Ann Helen Blakset i Loen Skylift fortalde at dei hadde jobba litt for å få dei hit, men det lukkast til slutt, fortalde ho. No skal dei norske rockelegendane på ny europaturnè der altså Loen og Hoven var eit av stoppa. Bandet har vunne mange prisar, blant anna fem Spelemannsprisar.

God logistikk

Eit godt trimma mannskap fekk straumen med 1.000 personar til å flyte godt både opp og ned med bana som gjekk kontinuerleg.

Vaktene var mange og Olden Raude Kross Hjelpekorps var på plass om noko skulle skje. Alle oppførte seg fint, så det vart ein flott kveld for alle.

5. Sigfrid (99) alltid med uansett ver.
1 times gåtur kvar tysdag

Publisert i Fjordingen 3. juni. 2022.

Av Leif Vinsrygg(redaksjon@fjordingen.no)


Glad turgjeng: Fra venstre: Gunnhild Berge, Borgny Nesje, Eli Bergset, Elfrid Bø Moldrheim, Randi Lødøen, Oddrun Kirkeeide, Johanne Sølvberg, Gunnvor Romsøe, Jorunn Flo, Bjørg Tenden, Astrdi Sætre Rake og Sigfrid Solvik Framme med falgg..

Det er ein fin gjeng med spreke damer som kvar tysdag, uansett vêr, møtest klokka tolv til ein times gåtur rundt i sentrum, og så avsluttar dei med kaffi og kaker. Sist tysdag (31.5.2022) hadde den eldste turgåaren i følgjet nådd 99 år.

Sigfrid Solvik er heldig og har god helse, sjølv om rullatoren er ein trufast medhjelpar under gåturen. Borgny Nesje er ei av damene som er med i gjengen, og ho var ein av initiativtakarane som ville heidre Sigfrid på den store dagen hennar.

Alltid med

Du skjønar, Sigfrid er alltid med, uansett om det er regn, sludd, kulde, snøbyger eller sol, ho er med og er ei som er med på å gjere turane til ei triveleg, sosial, stund.

Og den sosiale sida ved turane våre er veldig viktige, meinte Borgny Nesje då Fjordingen stakk hovudet inn til fint pynta langbord på Telegrafen Ungdomskafé.

Rundt bordet såg vi ein flott bukett damer som venta på at jubileumskaka vart spretta. Jubilanten sjølv hadde fått heidersplassen, og fekk etter god skikk første stykket av marsipankaka.


99 år: Sigfrid Solvik fylte 99 år sist tysdag 31.5.2022 .

Dei har høg gjennomsnittsalder. Ei av dei dreg snittet ned med sine vel 70, men Elfrid fylte 90 sist veke, og Oddrun vart 95 i påsketider. Godt over 80 er fleire av damene.

Uventa feiring

Dette var heilt uventa, eg ante absolutt ingen ting om selskapet etter turen i dag, meinte Sigfrid Solvik. At dei andre skipar til fest for meg, når eg sjølv ikkje maktar det, det er eg veldig takksam for. Eg likar godt å vere med på tysdagsturen. Så sant ikkje noko kjem i vegen må eg vere med på den. Det er veldig triveleg å vere med, og når vi gjennom veka kanskje sit mykje åleine, er desse turane ein fin kveik i kvardagen. Og denne gongen trefte dei blink, for to av oss var i mange år i arbeid på telefonsentralen. Huset vi sit i er eitt av dei eldste større husa i Stryn sentrum, og har namnet sitt no av di her var telefonsentral. Eg vil takke dei som overraske meg med fødselsdagsselskap. Det var heilt uventa, men dess meir gledeleg, sa jubilanten.

6. Snøskred i Kjenndalen.
Idylliske Kjenndalen vart katastrofeområde

Publisert i Fjordingen 14. juni. 2022.

Av Thomas Thaule, Roger Oldeide og Sigrid Heggestad (redaksjon@fjordingen.no)

Ein nederlandsk familie på tre som var på veg i retning breen vart teken av fonnvinden då eit 400 meter breitt snøskred gjekk i Kjenndalen fredag ettermiddag. – Familien har det etter forholda bra, seier politioverbetjent Vidar Stavik.

Det gjekk eit 400 meter breitt snøskred på baksida av Gjørpa i Kjenndalen, mellom Kjenndalsstova og Kjenndalsbreen, fredag. Vi fekk melding om skredet kl. 13.30. Meldinga gjekk ut på at køyretøy var teke av skredet, og at også personar kunne vere tekne. Alt av luftkapasitet, brannvesen og politi frå Bergen samt lokalt politi vart sendt ut til Lodalen. Her var også ambulansepersonell, Røde Kors og redn- ingshundar, seier innsatsleiar John Endre Skeie frå politiet sin innsatsleiarseksjon i Bergen til Fjordingen.

Bubil vart smadra

Ein nederlandsk familie med ein mann, ei kvinne og eit lite barne vart lettare skada etter skredet. Familien var på veg i retning Kjenndalsstova då fonnvinden kasta kasta bilen deira langt utanfor vegen. Bilen har blitt kasta om lag ti meter, og hamna ikkje langt frå ein skrent.

Mannen som sat i førarsetet måtte sy nokre kutt. Ei kvinne og eit lite barn i baksetet fekk småskadar og var med tatte etterpå. Alle var sterkt prega av hendinga, og har fått oppfølging av psykososialt kriseteam. Kommunen sette krisestab etter hendinga.

Familien fekk også hjelp av mannskap med å hente ut eigendelar frå den smadra bubilen.

Dei har vore veldig heldige. Folk som har sett bubilen synest det er utruleg at det gjekk så bra, seier Stavik.

Familien vart følgt opp etter skredet, og dei overnatta i Loen i to døgn. Dei er no tilbake i Nederland og har det etter forholda bra, opplyser Stavik.

Han fortel og at eit tysk par vart råka av skredet. Dei stod på brua og tok bilete innover dalen, før dei gjekk innover vegen. Då skredet kom, sprang dei tilbake, men måtte gøyme seg bak ein stor stein. Då skredet var over, stod dei begge med snø og gjørme til livet. Mannen hadde hendene fri. Han klarte å grave fram seg sjølv og kvinna, fortel Stavik.

Søk gjennom heile helga

Redningsmannskap starta søk i eit mindre område i Kjenndalen som vart vurdert som trygt, utan at nokon vart funne. Brannhelikopteret spylte fjellsida for å fjerne laus masse for å gjere området trygt for søk. Dette hadde liten effekt, men det var nok til at det kunne bli gjort søk med hund. Det vart gjort fleire søk med overflygingar med helikopter og drone laurdag føremiddag. Søket heldt fram utover laurdagen med redningshundar og vart avslutta søndag.

Vi avslutta søket søndag. Vi har ikkje søkt i heile området, berre der det har vore forsvarleg. Hundane som vart brukt i søket har ikkje gjort markeringar, seier Stavik.

Politiet har avhøyrt 45 personar

I alt 45 personar oppheldt seg i området då skredet gjekk.

Vi går no gjennom avhøyra som er gjort med dei 45 personane som vart evakuerte. 25 av dei oppheldt seg på innsida av skredet og vart flyddd ut med helikopter. Desse vart køyrde til Loenfjord saman med 20 personar som var på nedsida av skredet. Alle vart dimittert i løpet av kvelden, seier Stavik.

Ingen personar er sakna etter skredet som var 400 meter breitt.

Vi har ingen sakna, men vi kan ikkje utelukke at nokon kan ha hamna i raset. Men det blir mindre og mindre sannsynleg etter kvart som tida går, seier Stavik.


Skredet: Brotkanten av flakskredet på omlag 1800 meter. Fonna har ikkje noko namns, men det gjekk på baksidea av Gjørpa. Foto:Politiet .


Kjenndalsstova: politiet og naudetatan har hatt base ved Kjenndalsstova. Foto:Thomas Thaule .


Søk: Søk frå Helikopter i firetida laurdag. Foto:Politiet .

Sjå video frå skredområdet på fjordingen.no

7. Loen Shuttle.
Nytt busskonsept i Loen

Publisert i Fjordingen 5. juli. 2022.

Av Thomas Thaule (thomas.thaule@fjordingen.no)


Nytt busstilbod: Jan Helgheim (til venstre) og Jarle Grov har tru på det nye busstilbodet i Loen .

Fredag gjekk startskotet for det nyoppretta «hop on hop off»-tilbodet i Loen.

Med tre daglege avgangar tur/retur frå Loen skule til høvesvis Oppheim og Kjenndalstova har det dukka opp eit nytt tilbod i turistbygda Loen. Eit tilbod som kan nyttast av alle, der ein kan gå av bussen ein stad og gå på att seinare på dagen om det er ønskjeleg, alt etter kva plan ein skulle ha.

Fine kombinasjonar opnar seg med denne bussen, og her blir både dagsbillettar og tredagarspass, seier Jan Heggheim i Loen Utviklingslag og Jarle Grov i Loen Active.

Jan Heggheim i utviklingslaget har trua på konseptet «Loen Shuttle»:

Dette er eit kollektivt løft, og så og seie alle bedriftene i Loen og Lodalen har gått inn med underskotsgaranti.

Mykje trafikk på smale vegar har blitt ei utfordring i Lodalen dei siste somrane, og utviklingslaget har eit prosjekt gåande som fleire reiselivsbedrifter er med på:

Dette går på destinasjonsutvikling. Difor har vi engasjert oss i å finne løysingar, og dette er eit lite bidrag. Tolmodigheit er eit stikkord, og vi forventar ikkje resultat første månaden. Det tek tid å marknadsføre noko slikt, seier Heggheim.

«Loen Shuttle» er eit tiltak frå reiselivet i Loen for å redusere miljøavtrykket og forenkle logistikken.

Silje Guddal har vore prosjektleiar, og det er Firda Billag som er operatør av bussen.

Vidare er det Loen Active som står for det administrative, seier Jarle Grov.

7. fortsatt.
Første tur med Loen Shuttle


God tur: Første tur med det nye busstilbodet i loen, Loen Shuttle.Jarle Grov (til venstre) og sjåfør for dagen: Magne Faleide .


Første passasjerar: Lill Merete Olsen og barnebarna Oscar (i midten) og Trygve var første passasjerar på bussen. Dei hadde tenkt seg til Kjenndlasstova .

Fredag gjekk første turen med det nyoppretta buss-tilbodet i Loen, nemleg Loen Shuttle.

Magne Faleide fekk æra av å køyre første ruta til Oppheim og litt seinare til Lodalen. Fjordingen vart med på turen oppover dalen.

Farmor og barnebarn første passasjerane

Allereie på første stopp ved Loen Active stod det tre personar og venta på bussen. Det var Lill Merete Olsen som hadde med seg barnebarna Oscar og Trygve. Dei hadde tenkt å utforske dalen oppover, fortalde dei.

Det er haldeplassar ved alle campingplassane, samt ved Skåla-parkeringa, ved Kjenndalsbåten, på Breng og i Bødal.

Og på Breng kom det på eit tysk ektepar. Dei hadde bubil ved Sande Camping og var glade for at dei hadde fått høyre om busstilbodet.

I staden for å køyre bubil innover her ville vi heller ta bussen. Det er vi glade for når vi ser kor smale vegane er

Glade for at dei valde bussen

I staden for å køyre bubil innover her ville vi heller ta bussen. Det er vi glade for når vi ser kor smale vegane er, sa dei då dei gjekk av ved endestasjonen ved Kjenndalstova.

Sjåfør Magne Faleide var noko skeptisk til om tidsskjemaet vil halde, spesielt når trafikken tek seg opp utover sommaren. For allereie på denne første turen gjekk minutta fort då bussen måtte både stoppe og rygge for bubilar og andre bilar på dei smalaste partia av vegen.

Knapt tidsskjema

På Helset var bussen nesten ti minutt bak skjema, men takka vere lite trafikk siste stykket var bussen ved Kjenndalstova berre eitt par-tre minutt bak ruta.

Utfordringa trur eg kan bli når vi køyrer ned att til Loen. Då er mange på veg oppover, seier Faleide.

Og sjølv om tidsskjemaet heldt hardt til tider så var det ein behageleg tur med ein sjåfør som kjende vegen godt. Det kjem nok godt med når det verkelege rushet set inn utover i juli.

8. Wilhelm sel jordbær i Loen.

Publisert i Fjordingen 5. juli. 2022.

Av Thomas Thaule (thomas.thaule@fjordingen.no)


Jordbær: Måndag var dei første jordbæra på plass for sali Loen. William Loen (13) sat i salsbuda fredag .

Sist veke kunne ein få kjøpe dei første jordbæra i oppkøyrsla til Karl Ove Loen i Loen.

Då Fjordingen passerte salsbuda fredag sat William Loen og selde jordbær. 13-åringen kunne fortelje om eit jamt godt sal:

Ja, det er mange som kjøper jordbær, både fastbuande og turistar. Det er også ein del utlendingar som kjøper. Eg sit her til det er tomt, fortalde han.

Den unge jordbærseljaren har også ein sommarjobb nummer to i turistbygda Loen:

Eg er piccolo på Hotel Alex-andra og.Der skulle han på jobb laurdag, fortalde han.

9. Mats Solheim (34). Fotballkarrieren.
Eg har fått drive med det eg ønska som liten gut

Publisert i Fjordingen 8. juli. 2022.

Av Roy Aron Myklebust (roy@fjordingen.no)
Intervjuet baserer seg på radioprogrammet"Vekas utvalde" på radio Stryn


Takksam: Loaren Mats Solheim kan sjå tilbake på ei flott fotballkarriere, Han har spelt for Loen, Stryn, Sogndal, Kalmar, Hammarby og Stabekk. Eg har elska karrieren eg har hatt, seier Solheim. .

For om lag eitt år sidan avslutta Mats Solheim ei svært innhaldsrik fotballkarriere. Etter meir enn 15 år på profesjonelt nivå, returnerte han til heimbygda Loen og gjekk frå jobb på fotballbana til jobb i bank.

Det har eigentleg gått veldig fint. Eg har vore førebudd på dette og det var noko eg verkeleg ville, seier Solheim, som jobbar som rådgjevar privatmarknad i Sparebanken Sogn og Fjordane. Han har hatt eit hektisk år med husbygging, i tillegg til at han og sambuaren Ina skulle kome på plass i nye jobbar, og borna i ny barnehage og nye fritidsaktivitetar.

Litt spesielt er det å sitje så lenge kvar dag, med tanke på at ein var vant med å bevege seg tre-fire timar for dag. Det er kanskje største utfordringa, ler han.

Kvifor han gjekk heilt ut av fotballen og idretten, når han skulle finne seg jobb, trur han både var tilfeldig og litt uttrykk for eit behov for å gjere noko heilt anna etter ei lang fotballkarriere.

Då måtte eg nesten tatt ein annan veg etter Sverige. Sogndal ville vore det mest naturlege då, viss tanken og målet var å vere i eit slikt miljø. Då ville det vore naturleg å flytte dit for å spele litt, og så gå over i ei anna rolle. Eg trur eg kunne passa bra til det, men eg trengte noko heilt anna og kople fotball vekk ei stund. Kunne ha fri i helgar og planlegge inn litt andre aktivitetar.

Venta på brev i posten

Kvifor fotball skulle bli den store pasjonen, trur han først og fremst handlar om kva han vart introdusert for som liten. Men det hjalp sjølvsagt på motivasjonen at han meistra fotball ganske godt.

Ein var med på nokre sonesamlingar og etter kvart på krinslaget. Det trigga ein til å bli endå betre. Eg hugsar ein venta på brev i posten, om ein var blant dei som var streka ut med gul tusj på lista over uttekne til krinslag og sonelag. Og eg har alltid vore veldig glad i å konkurrere, uansett kva det er. Eg er veldig dårleg tapar og veldig dårleg vinnar, ler han.

Eg har alltid vore veldig glad i å konkurrere, uansett kva det er. Eg er veldig dårleg tapar og veldig dårleg vinnar

Solheim starta karrieren i 5. divisjon i Loen. Der var han med på opprykk til 4. divisjon før han reiste til Stryn og 3. divisjonsspel.

Der vart eg omskulert til kant og spiss relativt tidleg. Eg vart satsa på, til liks med ein del andre unge på den tida. Vi hadde eldre spelarar som «pusha» oss og som viste kva som vart krevd for å kome vidare. Det var ei veldig fin tid og eg er takksam til spelarar i både Loen og Stryn som har hjelpt meg til å få denne mogelegheita.

Fantastiske år i Sogndal

Det var på denne tida at Solheim også byrja å konkretisere måla han hadde med fotballen.

Første gong eg skreiv ned konkrete mål var på vidaregåande. Då skreiv eg at målet var å spele på Sogndal.

Og etter nokre gode sesongar i Stryn, der han «bøtta» inn med mål, var han på plass på Fosshaugane. Det var sommaren 2006.

Det tok litt tid før ein klarte å tilpasse seg nivået og det fysiske. Ein merka stor skilnad på Adecco og 3. divisjon. Så det var heilt naturleg at ein ikkje spelte så mykje første tida der inne, men at det tok tid å kome inn i det.

Men med tolmod og vilje spelte Solheim seg fast på laget og vart ein viktig spelar for dei svarte og kvite. Han ser på dei dryge fem åra i Sogndal som nokre av dei beste i karrieren.

Det var ein god gjeng med Per-Egil Flo, Even Hovland, Ulrik Flo, Henrik Furebotn og Erlend Kvalheim. Vi var ein fin gjeng som fann på mykje i lag. Kanskje den aller kjekkaste tida, viss ein ikkje berre ser på det reint fotballmessige. Totalt sett var det fantastisk i Sogndal, oppsummerer han.

Såg eg gjorde jobben og gav alt

Men som fotballspelar fekk Solheim sine beste år i Sverige. Han drog først til Kalmar og deretter til Hammarby i Stockholm. Ein klubb som er kjent for sin store supporter-skare.

Dei var ein nyopprykka klubb då eg kom dit. Fantastisk supporter-kultur. Det var også hovudgrunnen til at eg gjekk dit. Eg hadde tilbod frå andre klubbar som var betrakteleg betre, reint økonomisk, men eg bestemte meg for at eg ville spele med den supporterkulturen og trøkket som var rundt klubben.

Og i Hammarby fekk Solheim ei høg stjerne. Men han måtte jobbe for den.

Det kom suksessivt. I starten vart eg nok akseptert av fansen, men det var også ein del som meinte eg ikkje var god nok. Men sakte men sikkert vart eg akseptert. Dei såg eg var ein som gjorde jobben og gav alt. Eg hadde også god «connection» med supporterane. Eg har alltid vore meg sjølv. Det trur eg vart sett pris på. Og eg var tru mot klubben, og slengte ikkje med leppa sjølv om eg sat på benken.

Etter fem sesongar i svensk toppfotball spelte Solheim sin siste kamp hausten 2019. Han kom inn og scora det siste målet i kampen. Og sjølv om sigeren ikkje heldt til serie-gull, i ein rekordtett innspurt i Allsvenskan, vart det ei rørande sesongavslutning saman med supporterane. «Solheim, Solheim» runga over stadion i fleire minutt etter kampen.

Kanskje det gjekk opp for meg då at noko slikt blir det ikkje meir, sjølv om eg skulle vidare til Stabæk. Dette var nok ein topp i karrieren som ikkje kunne bli overgått. Det var veldig spesielt. Heftig.

Eg har elska karrieren eg har hatt

Solheim fekk halvannan sesong i Stabæk før han la vekk fotballskoa. Han innrømmer at det vart litt antiklimaks, å gå frå suksessen i Hammarby til koronasesong i ny klubb.

Det var ein familiær og fin klubb det også. Men ein spesiell periode med mykje testing, seier Solheim, og legg til:

Eg merka etter første sesongen at det vart ein liten nedtur i høve forventingar og det eg kom ifrå. Det «feida» greitt ut, og då eg gav meg på hausten var det ikkje noko problem å gi seg.

Eit år seinare er også oppfatninga den same, at det var heilt rett tidspunkt å setje sluttstrek. Han er også veldig takksam for karrieren han fekk.

Eg har elska karrieren eg har hatt. At eg har fått drive med det eg ønska som liten gut, og har 17 år som fotballspelar på profesjonelt nivå. Eg er veldig takknemleg for at eg fekk mogelegheita. Det er ekstremt mange som gjerne ville bytta og som ville hatt plassen. Eg har jobba hardt for å kome dit, det er ikkje det, men det er likevel litt tilfeldig kven som får høvet og ikkje. Men no var tida inne på slutten å gjere noko anna. Det var ei fantastisk mogelegheit eg fekk med ny jobb, så då var det berre å hoppe på og setje strek for det andre.

Intervjuet baserer seg på radioprogrammet «Vekas utvalde» på Radio Stryn.

10. Sandeåsen Feriesenter.
Opna ny Campingplass med lokal pub i Lodalen

Publisert i Fjordingen 12. juli. 2022.

Av Roger Oldeide (roger.oldeide@fjordingen.no)


Vertskapet: Paret Robin og Fride Sande har hatt ein svært travel innspurt, men no har dei opna Sandeåsen Feriesenter som inneheld denne restauranten/kafeen med plass til snaut 30 persnar. .

Fredag opna Sandeåsen Feriesenter dørene for campingturistar i Lodalen, men staden har også eit tilbod for lokalbefolkninga.

Innspurten har vore svært travel og mange har vore i sving for å realisere det som har blitt eit heilt nyft camping- og restauranttilbod der Anton og Steinar Sande først bygde feriehytter for 50 år sidan. Jon Asle Sande og kona Vigdis tok over verksemda i 1980, og no har altså Robin Sande og kona Fride teke over den idylliske plassen i den nordlege enden av Lovatnet.

Har investert over 10 mill. kroner

Etter generasjonsskiftet er det investert over 10 millionar kroner i campingplassen som ligg flott til oppe på Sandeåsen med storslått utsikt over Lovatnet og Kjenndalsbreen i søraust. Her er det no opparbeida og klargjort plass og straum til 45 bubilar og campingvogner. I tillegg er det 30 teltplassar og tilrettelagt for hengekøyer.

Vi har teke ned ein heil del skog for å legge til rette for dette. I tillegg er plassen eit godt utgangspunkt for ei rekje fiellturar som til dømes Skåla. Herifrå er turen dit hakket lenger, men slakkare, opplyser Robin.

Feriesenteret har også opna for utleige av SUP-brett, elsyklar, kanoar og robåt med motor.

Ikkje berre for turistar

Paret har lagt til rette for at også lokalbefolkninga kan nytte restauranten som og fungerer som kafe/bar der servering- og skjenkesløyvene er på plass, både innandørs og utandørs.

Vi har øl på tapp og 86-toms storskjermar. Det skulle passe bra til fotballkampar. Vi håpar å kunne samle folk til kvisskveldar her, seier dei to.

Fride viser fram det nye kjøkenet som har både frityrkokar og pizzaomn. Menyen har ho utarbeida sjølv. Vi har spesialisert oss på pizza og hamburgar. Vi hadde mange lokale innom her påtorsdag, og tilbakemeldingane på både maten og lokala var veldig gode, fortel Fride.

I bygget elles er det ei rekkje rom med wc, dusj og stellerom, samt vaskerom og resepsjon.

Rosar lokalbefolkninga for dugnadsarbeid og goodwill

Paret fortel om stor lokal good- will i prosessen fram mot opninga, og det er mange å takke for både stort og smått.

Vi set enormt stor pris på den støtta og dugnadsarbeidet folk har stilt opp med, seier Fride som ikkje legg skjul på at det har vore svært travelt å kome i måI. No er paret spente på korleis den første sesongen vil bli.

Sidan vi er såpass seint i gong i år så blir dette uansett ein prøvesesong, men vi er spente på korleis vi blir teke i mot i marknaden, sei,er Sande.

Det er mange rutinar som skal på plass, så det er bra at vi får ein mjuk start, seier Fride.

Konkurranseaspektet i Lodalen er som eit ikkje-tema, då det normalt skal vere nok turistar til alle, meiner dei.

Det er vanleg med stor trafikk i Lodalen, så vi kan nok avlaste ein del av dei andre. Blir det fullt her, så losar vi dei til dei andre. Det er eit samarbeid på dette, forklarar paret.

Håpar på å leve av feriesenteret

Paret har tilsett tre personar for sesongen, for pr. i dag er dei begge i full jobb; han som mekanikar ved Nordford Kjøtt og ho som personalsjef ved Hotel Alex- andra.

Men målet og ambisjonen vårt er å leve av å drive Sandeåsen Feriesenter. No startar job ben med å gjere tilbodet betre kjend ute i verda, forklarar dei.

Har de fått lande etter inn- spurtenno då?

lløpet av ei veke skal alt av småplukk vere på plass, så stressnivået er på veg ned, fastslår paret som er klare for første sesong.


Målerisk: Utsikta frå campingplassen kan ein ikkje klage på. Her er de no lagt ut 1500 m2 med ferdigplen med plass og straumuttak til 45 bubilar/campingvogner. .

11 Kjenndalsbreen held seg framleis stabil.

Publisert i Fjordingen 15. juli. 2022.

Av Roger Oldeide (roger.oldeide@fjordingen.no)


Kjenndalsbreen pr 20. juni 2022. Foto: Thomas Thaule .

Kjenndalsbreen har ikkje endra seg nemneverdig siste året.

Det meiner i alle fall Jan Ove Hogrenning som er kjentmann inst i Kjenndalen.

Den har ikkje blitt større, men eg kan ikkje sjå at den har blitt noko mindre heller. Den har sett ganske lik ut dei siste fem åra. I desse tider må vel det seiast å vere positivt, seier Hogrenning til Fjordingen.

Han poengterer at det har kome mykje snø i år som kan gje seg positive utslag på breen om tre-fire år.

Briksdalsbreen, som Fjordingen omtala i førre avis, har også halde seg relativt stabil, men bretappen skal ha blitt litt smalare siste året.

I vår utførte NVE snømålingar på Jostedalsbreen, som Kjenndalsbreen er ein del av. Målingane synte at det var sju meter med snø der då, og det ligg framleis mykje snø att i indre Nordfjord.

Årets vinter er heilt klart gunstig for breane, men vi treng meir enn eitt år med snøoverskot for at ein skal kunne observere ein brevekst om nokre år. Mykje vil òg vere avhengig av korleis resten av sommarvêret vert, forklarar breekspert Atle Nesje.

Ein fersk NVE-rapport viser at 15 % av dei norske isbreane har smelta bort sidan 2012.

12 Vil ikkj lenger køyre bussar i Lodalen.

Publisert i Fjordingen 12. august. 2022.

Av Thomas Thaule(thomas.thaule@fjordingen.no)


Hit men ikkje lenger (Kaia til Kjendalsbåten). Foto: Thomas Thaule .

Fjordingen 12.8 hadde med 3 artiklar om at Hovedverneombodet for Tide har sett foten ned for busstransport av cruise-turistar i Lodalen. Artiklane er av Thomas Thaule. 2 er basert på intervju med hovedverneombodet i Tide og 1 med vertskapet av kjenndalsstova. I tillegg var dette tema for redaktøresn sin leiar men den er ikkje kopiert inn her.

Vil ikkje lenger køyre bussar i Lodalen.

Hovudverneombodet i Tide set foten ned for busstransport av cruiseturistar i Lodalen. Dette grunna HMS. No har Stryn kommune fått beskjed om at tiltak må gjerast dersom Tide sine sjåførar skal halde fram med å køyre store bussar i den populære dalen.

Ordførar Per Kjøllesdal seier at han fekk beskjeden fredag i førre veke.

Tide har gitt beskjed om at dei ikkje vil køyre lenger enn til Kjenndalsbåten på Sande. Der må ein finne ein eigna plass for å snu bussane, seier Kjøllesdal til Fjordingen.

Det skal vere låge stabbesteinar og dårleg sikring langs vegen til Kjenndalen som gjer at hovudverneombodet i Tide no dreg opp handbrekket.

Dette synest vi er veldig kjedeleg, det er ikkje noko anna å seie, seier Kjøllesdal. Han meiner det er ekstra kjedeleg for Kjenndalstova som blir hardt råka av vedtaket til Tide som vart sett i verk allereie frå onsdag.

Det er også kjedeleg at dette plutseleg blir bestemt «over natta», seier ordføraren, som var på synfaring i dalen både i helga og tysdag denne veka.

Lodalsvegen er klassifisert som fylkesveg, dermed er det fylket som er ansvarleg for å halde vegen i stand.

Men kommunen blir uansett innblanda, seier Kjøllesdal som gjerne skulle visst konkret kva for strekningar i Lodalen hovudverneombodet i Tide er kritisk til.

Vi har fått eit førebels svar frå Tide, men vi meiner det er eit ufullstendig svar, seier Kjøllesdal. Han fortel at kommunen no jobbar opp mot fylkeskommunen for å finne løysingar i og med at det er dei som er vegeigar.

Sidan Tide ikkje vil køyre lenger opp i dalen enn til kaia på Sande må no kommunen sjå etter alternative løysingar.

Vi må finne ut om, og kvar, bussane kan snu der. Å etablere ein ny snuplass vil krevje ein heilt annan prosess, seier ein litt oppgitt ordførar.

Her har det blitt køyrt buss i alle år. Vegen er ikkje god, men vi slit med å sjå at vegen er noko dårlegare enn mange andre strekningar på Vestlandet, seier Kjøllesdal.

Kommunedirektør Jon B. Nesje seier at kommunen si oppgåve no blir å hjelpe til og vere ein pådrivar for å finne ei løysing.

Men vi etterlyser ei grunngjeving på kva strekningar dette konkret gjeld, seier Nesje.

Grunngjevinga som kommunen etterspør kjem truleg om ikkje lenge. Hovudverneombodet i Tide seier til Fjordingen at han planlegg ei ny synfaring der han vil vise dei mest kritiske punkta langs vegen som må utbetrast for at selskapet skal ta opp att trafikken oppover mot Kjenndalstova.

Noko av det verste eg har sett.

Hvudverneombod i Tide, Pål Stange, karakteriserer fv 5723 Lodalsvegen som noko av det verste han har sett.

Stange var sjølv på synfaring med ein Tide-buss i Lodalen førre veke, og han er rysta over vegstandarden og mangelen på sikring.

Det er noko av det verste eg har sett. Ein del av partia langs vegen er heilt usikra. Der er også parti med gamle stabbesteinar som ikkje vil kunne ta imot noko som helst, seier Stange til Fjordingen. Han har også orientert hovudverneomboda i Vy Buss og Firda Billag Buss om Tide sitt vedtak om å ikkje køyre lenger enn til kaia på Sande.

Bekymringsmelding

Bakgrunnen for køyrenekten er at turavdelinga til busselskapet fekk ei bekymringsmelding frå nokre av sjåførane, og etter å ha vore på synfaring sette Stange ned foten ved å bruke paragraf 6-3 i Arbeidsmiljølova. Paragrafen seier mellom anna at «dersom verneombudet mener at det foreligger umiddelbar fare for arbeidstakernes liv eller helse, og faren ikke straks kan avverges på annen måte, kan arbeidet stanses inntil Arbeidstilsynet har tatt stilling til om arbeidet kan fortsette».

Eg har blitt fortalt gjennom eigne sjåførar at også andre selskap sine sjåførar ikkje vil køyre i Lodalen. Så dette må vi ta på alvor. Vi gjer ikkje dette med lett hjarte då det sjølvsagt får konsekvensar, mellom anna for Kjenndalstova, seier Stange.

Ikkje lenger enn til kaia

Han stadfestar at selskapet ikkje vil køyre lenger enn til kaia der båten til Kjenndalen går frå.

Ei kortsiktig løysing er å etablere snuplass i nærleiken av båten, seier Stange.

Hovudverneombodet meiner vegstandarden i Lodalen er høgst kritikkverdig:

Kva tenkjer turistane når dei ser at det manglar sikring? Her har både kommunen og fylkeskommunen sove i timen. Bussane har blitt større og breiare, og vegen er ikkje bygd for dagens trafikk. Vegen er smal, til dels svingete og generelt utfordrande å køyre. Der er veldig få passeringspunkt langs vegen. Eg ville ikkje rygga ein buss på den vegen, seier Stange, som varslar at selskapet også vil sjå på andre vegstrekningar selskapet køyrer.

Ser fleire utfordringar

Etter å ha vore på synfaring sende hovudverneombodet i Tide ut stengingsvarsel for køyring på Lodalsvegen for Tide sine store bussar. Stange skriv i vurderinga si at det er særskilt tre hovudutfordringar ved å køyre Lodalsvegen med stor buss:

1. Smal veg, spesielt vanskeleg på nokre punkt med sving og utstikkande fjellnibbar i innersving. Her er det fare for å få knust sideruter, med risiko for skade på passasjerar.

2. Dårleg og til dels manglande sikring av vegkant. Delar av vegen – på stader der det er langt og bratt ned mot Lovatnet – er einaste sikring stabbesteinar som på grunn av asfaltering berre stikk ca. 20 cm opp over vegbana.

3. Møtande trafikk. I sesongen er det stor trafikk av turistar, norske og utanlandske, og mange bubilar. Eg opplevde at mange av dei utanlandske bilførarane hadde problem med å rygge til næraste møteplass. Rygging med buss på dei smalaste og usikre delane av vegen medfører stor risiko.

Stange skriv vidare:
Det er lovleg å køyre Lodalsvegen med stor buss, spørsmålet er om det er forsvarleg. Våre sjåførar melder bekymring, nokre sjåførar frå eit anna, lokalt selskap nektar å køyre her. Dette er vurderingar frå erfarne sjåførar som vi må lytte til. Vi må også ta i betraktning at auka nedbørsmengder gir auka rasfare. Det er gjort ein del rassikring i skjæringar langs vegen, men det er fortsatt parti utan sikring. På Vestlandet må vi alltid leve med ein viss rasfare, men denne, i tillegg til dei andre utfordringane vi har på Lodalsvegen gjer at eg vurderer det som ikkje forsvarleg å køyre her med stor buss.

Kjenndalstova: Kan bety kroken på døra for oss.

Om Tide sitt vedtak om å ikkje køyre lenger opp i dalen enn til kaia på Sande blir ståande, så er det veldig dramatisk for oss. Det seier Ingvill Tronrud som er innehavar av Kjenndalstova inst i Lodalen.

Ingen forvarsel

Ho fortel at vedtaket til hovudverneombodet i Tide kom som lyn frå klar himmel:

Kva i all verda er det som skjer? Vi fekk ingen forvarsel om dette i det heile. Om vedtaket blir ståande fryktar vi at andre selskap vil gjere det same som Tide. Og om dei gjer det, så er det kroken på døra for oss og satsinga her inne. Så dramatisk er det, seier Tronrud.

Kjenndalstova tek imot fleirfaldige bussgrupper i løpet av sesongen som varer frå mai til oktober.

No veit vi ikkje om det kjem fleire bussar framover. Alternativet no blir jo at gjestene kjem med buss til Sande, og tek Kjenndalsbåten derifrå inn til oss, og ned att etterpå. Men vi veit ikkje no om cruiseselskapa går med på dette då dette vil ta mykje lengre tid, seier Tronrud.

Rimeleg frustrerte

Vi er rimeleg frustrerte. No trur folk at vegen er heilt stengt, men det er den jo ikkje, fortel Tronrud.

Det einaste Tronrud har fått frå Tide om saka er ein e-post:

Det held ikkje. Vi vil ha ein spesifisert rapport frå Tide om kvar det er farleg langs vegen. Ein generell e-post er ikkje godt nok.

Usikker framtid

Kva framtida vil bringe er høgst usikkert for Kjenndalstova.

Siste bussbestilling til Kjenndalstova er 3. oktober. No står det att å sjå om desse gjestene kjem, seier Tronrud.


Innehavarane av Kjenndalsstova, Ingvild Tronrud og Jan Ove Hogrenning seier at Tide sitt vedtak vil vere dramatisk for drifta av kjenndalsstova. Foto: Thomas Thaule .

13 Vegen nord for Lokyrkja.
Tre vegeigarar vil at vegen skal bli kommunal.

Publisert i Fjordingen 30. august. 2022.

Av Roger Oldeide(roger.oldeide@fjordingen.no)


LOTUNET: ASLE LOEN EIG DENNE VEGEN, MEN HAR I FLEIRE ÅR ØNSKA AT DEN SKAL BLI KOMMUNAL. NO MEINER KOMMUNEDIREKTØREN AT DET ER LITE SOM TALAR I MOT Å OVERTA DELAR AV LOTUNET TIL KOMMUNAL VEG, MED UNNTAK AV AT DET MÅ ETABLERAST EI GOD LØYSING I HØVE VENDEHAMMAR. VEGEN MÅ RUSTAST OPP I HØVE OVERVASSPROBLEM OG ASFALTERAST, GÅR DET FRAM AV SAKSFRAMLEGGET. FOTO: ROGER OLDEIDE .

Vegen langs Loen kyrkjegard er ein av tre private vegar der vegeigar har søkt om omklassifisering.

Asle Loen har søkt kommunen om at den snautt 100 meter lange private vegen langs kyrkjegarden i Loen skal omklassifiserast til kommunal veg.

Ola Berge i Stryn har fleire gongar søkt om at den 1.000 meter lange vegen frå gamlebrua over Stryneelva og fram til Årheimsvegen 41 skal bli kommunal.

Også Andreas Skogli i Olden har søkt om at ei 775 meter lang vegarm til Skarsteinsvegen 88 skal bli kommunal.

Torsdag skal teknisk utval handsame saka der Årheimsvegen og Lotunet er tilrådd omklassifisering.

Årheimsvegen har ei lengd som tilseier overtaking, og at delar av vegen er regulert som offentleg veg. Vegen kan hald-ast ved like og brøytast av kommunen. I høve Lotunet vil det vere naturleg at kommunen overtek den. Vegen er regulert som offentleg veg som i stor grad er nytta av ålmenta i høve tilkome til Loen kyrkjegard, heiter det i vurderinga.

Eit vilkår for at kommunen skal overta vegen er at grunneigarar må yte fri veggrunn for vegkroppen med snuplass og snøopplag i enden av vegen.

14 Utkikkspunkt i Kjenndalen.
Klipte snora for det nye utlikkspunktet i Kjenndalen.

Publisert i Fjordingen 9. september. 2022.

Av Mathilde Dahl Igland (redaksjonen@fjordingen.no)


Snorklipping Leiar i nasjonalparkstyret Ivar Kvalen klipper snora på opninga av det nye utkikkspunktet ved Kjenndasbreen. Jan Ove Hogrenning og Kari Synnøve Muri er snorhaldarar. Vidare på bildet ser vi Tor Arne Hauge, Anne Rudsengen, Vibeke Knutsen og Oddmund Klakegg .

Måndag var det offisiell opning av det nye utkikkspunktet ved Kjenndalsbreen. Leiar av nasjonalpark- styret, Ivar Kvalen, fekk æra av å klippe snora. Det er no sett opp nye benkar, og utkikksområdet er utvida til det dobbelte.

Nasjonalparkforvaltar Tor Arne Hauge har hatt mykje av ansvaret med planlegginga, og var spent på å sjå korleis det nye området har blitt.

Eg er veldig fornøgd, smiler Hauge.

Stor turisttrafikk

På somrane kan det vere fullt av turistar som vil sjå breen. Då var det viktig å lage ei god løysing, slik at gåtrafikken ikkje skal stoppe opp. Utkikkspunktet har difor blitt laga som ei rundkøyring.

Dette vil gjere at besøkande vil få ei betre oppleving, då ein ikkje blir ståande så tett, seier Hauge.

Rundkøyringa fungerer også som ein stoppar, slik at færre turistar går vidare innover mot breen.

Verna område

Hauge fortel at det har vore viktig å ta vare på området i utbygginga, då utkikkspunktet ligg på eit verna område.

Vi ville gjere minst mogleg graving og masseforflytting, det skal for det meste sjå ut som det har gjort før, seier Hauge.

Prosessen

Innspelet til å lage eit utvida utkikkspunkt kom frå lokale næringsdrivande, ved eigar av Kjenndalsstova, Jan Ove Hogrenning. Vidare er det nasjonalparkforvaltarar saman med nasjonalparkstyret som har hatt ansvar for prosjektet. Planlegging og utbygging har blitt lagt ut på anbod.

Planlegginga av det nye området starta i 2020. Rundkøyringa var ferdig i fjor, og i løpet av sommaren i år kom også benkane på plass. I tillegg har det vore gjort vedlikehald på turvegen inn til utkikkspunktet. No gjenstår det å få opp informasjonsplakatar på utkikksområdet og på parkeringsplassen. Samla kostnad på prosjektet er om lag 250 000 kr.

Godt representert

Med på opninga var representantar frå Statens naturoppsyn, nasjonalparkforvaltarar, eigar av Kjenndalsstova, og nasjonalparkstyre, samansett av representantar frå kvar av kommunane rundt parken.

14 Sondre Bødal. Yrkesval.
Som 14-åring var eg sikker på val av yrke.

Publisert i Fjordingen 27. september. 2022.

Av Berit Melheim (redaksjonen@fjordingen.no)


Eige firma Sondre Bødal frå Loen har etablert eige arkitektkontor i Oslo. På sikt ønskjer han å etablere seg i Stryn. Foto: Privat .

Etter ei femårig arkitektutdanning ved NTNU i Trondheim og tre år som tilsett hos Odin Prosjektering, tek Sondre Bødal frå Loen no steget ut for å etablere sitt eige arkitektfirma.

For tida held han til i Oslo, men han har eit ønskje om å flytte heim i framtida for å etablere arkitektkontor også i Stryn.

Eg ser føre meg at eg vil etablere arkitektkontor i Stryn innan ein femårsperiode då behovet, etterspørselen og potensialet der er stort, seier Bødal.

Bestemte seg tidleg

Han fortel vidare at han heile tida har visst at han skulle bli sivilarkitekt.

Allereie som 14-åring var eg heilt sikker på val av yrke, smiler han. Arkitektyrket er omfattande og kombinerer kontorjobb med møte med menneske. Ved sidan av alt det tekniske som er lovpålagd, må ein gjennomføre kundemøte og synfaring på plassen for å gjere seg kjend med både tomt, kontekst og kunden sine ønskjer.

Vil ha hus med eigne ønskjer

Den unge arkitekten meiner at dei som bestemmer seg for å bygge eige hus i dag, ofte vil ha arkitektteikna hus, eller har sterke ønskjer om korleis drøymehuset skal sjå ut. Ikkje alle ferdig-teikna hus tilfredsstiller desse ønskja. Då blir arkitekten kontakta.

Eit arkitektteikna hus treng ikkje bli særleg dyrare dersom ein klarer å bygge «smartare», meiner han.

Arkitektur for meg er å skape gode rom og trivsel under tak. Det er ikkje alltid det største og mest praktfulle som nødvendigvis er den beste arkitekturen. Rom skal etter mi meining utnyttast praktisk og tilpassast brukarane. Det viktigaste av alt er å skape rom som brukarane trivst i – først då har ein skapt god arkitektur, fortel han entusiastisk.

Sondre Bødal har hovudsakleg jobba med større bygg hos arbeidsgjevaren han var tilsett hos inntil no nyleg. Men har teikna fleire fritidshus og bustadhus, også til kundar i Stryn.

Kvass Arkitektur AS

No har Sondre Bødal etablert sitt eige arkitektselskap, Kvass Arkitektur AS. Han er no i gong med å lansere nettside.

Eg har alltid nytta stramme linjer og sterke uttrykk i arkitekturen min, derav namnet «Kvass», som eg tykkjer dekka mykje av dette, smiler Bødal.

Vi bur i eit land med mykje vêr. Vi må ta omsyn til både regn, snø og sterke vindar når vi planlegg nye bygg. Materialvalet er derfor viktig, og skal gjerne vere berekraftige. Eg likar godt kontrastar i arkitekturen med harde og kalde materialar som står opp mot varmare treflater, seier han.